DİL VE KONUŞMA GELİŞİMİNDE KRİTİK DÖNEM NEDİR?
Çocuğunuz 3 yaşında; yaşına uygun cümleler kurmuyor ve hala söylediklerinin yarısı anlaşılmıyorsa, 4 yaşında çevresi tarafından ifade ettiği cümleler anlaşılmıyorsa, sesleri doğru üretemeyip kullanması gereken ekleri kullanmıyorsa, 5 yaşında ve anadilinin dil bilgisi kurallarına uygun zengin bir dil kullanmıyorsa, sözcük dağarcığı kısıtlı ise mutlaka bir dil ve konuşma terapisti tarafından değerlendirilmelidir. Eğer ‘anasınıfına başlasın konuşur’ ‘bizim çocuk zaten içine kapanık’ ‘aslında çok akıllı her şeyi anlıyor ama tam anlatamıyor’ ‘zaten annesi/babası da geç konuştu’ gibi yanlış düşüncelerle çocuğunuzun konuşması için beklerseniz öğrenmenin ve gelişimin en hızlı olduğu ‘3-6 yaş’ kritik dönemini kaçırmış olacaksınız. Maalesef bu tip düşünceler çocuğunuzun gelişimi açınsan zaman kaybı olacaktır. Bu yaş aralığı beyinin öğrenme kapasitesinin en hızlı olduğu dönem olması açısından oldukça önemlidir. Örneğin 3 ya da 4 yaşında yaşanılan konuşma problemlerine yapılan müdahaleler ile 6 yaşından sonra konuşma problemlerine yapılan müdahaleler sonucu elde edilen başarı oranları arasında çok büyük farklar vardır. 3 yaşlarında bir çocuk hızlı öğrenir ve öğrendiklerini yaşamına aktarması çok rahat olur. Ancak 6 yaşından sonra çocuğun öğrendiklerini hayata aktarması oldukça zorlaşır. Bununla birlikte dil gelişimi ve biliş gelişimi paralellik göstermektedir. Özellikle 3 yaşından sonra çocuğunuzun dil gelişimindeki eksiklikler; öğrenme, beyin fonksiyonlar, kayıt etme gibi becerilerine yani kısacası bilişsel fonksiyonlarına mutlaka etki edecektir. Bu da çocuğunuzun çevrelerindeki dünyayı düşünmelerine ve anlamalarına yardımcı olan bilgi, beceri, problem çözme gibi becerilerini ve hatta ileride akademik-okul başarılarını etkileyecektir. Tüm bu eksiklikler ne kadar erken tespit edilirse gelişimsel olarak çocuğunuzun yaşıtlarını yakalama olasılığı daha yüksek olacaktır. Ancak 6 yaşından sonra gerek bilişsel fonksiyonlar gerek dil-biliş ilişkisinden dolayı çocuğunuzun yaşıtları ile arasında açılan gelişimsel farkların kapanması çok güç olacaktır.
Bu nedenle eğer çocuğunuzun yaşına uygun herhangi bir iletişim, dil ve konuşma problemi yaşadığını düşünüyorsanız zaman kaybetmeden mutlaka bir değerlendirme almalısınız. Unutmayalım ki; çocuklarımızın gelişiminde geçen tek 1 gün bile çok kıymetlidir. Aileler olarak çocuğunuza objektif bir gözle bakıp eğer dil ve konuşma gelişiminde bir sorun yaşıyorsa profesyonel uzmanlarla buluşturmak sizlerin görevidir. Keşke dememek için çocuklarımızın dil ve konuşma gelişimini takipte kalalım..
Saygılarımla.