3 YAŞINDA ÇOCUĞUNUZ HALA KONUŞMUYORSA
Üzülerek belirtmeliyim ki çocuklarımızın çoğu zaman konuşma gecikmesi açısında risk altında olduğunu aileler fark etmemektedir. Oysa 3 yaşına kadar tüm çocukların edinmesi gereken kritik öneme sahip konuşma becerileri vardır. Gelin bu hafta bu becerileri detaylıca inceleyelim.
2-3 yaş dönemi konuşma gelişimi açısından Üç ve Daha Fazla Sözcüklü İfadeler Dönemi olarak adlandırılmaktadır. Bu dönemde çocuklarda dilbilgisi ediniminin hızla gelişmesini bekleriz. İki buçuk yaşından itibaren özellikle çocuklarda soru sorma ve konuşma isteği artar. Akıcılığı düşük olsa da 3 veya 4 kelimeli cümleler kurmaya başlarlar. Aynı zamanda çocuğunuz basit sorulara cevap vermeye başlayacaktır. 3 yaşına gelindiğinde çocuğunuz artık konuşulan dilin temel yapılarını öğrenir, kelimeleri doğru yerde doğru şekilde kullanabilir.
Bu dönemde çocuklar; 100 den fazla sözcük söyler, her yaptığı şeyle ilgili sözcük üretir, soru sorabilir, olumsuz anlam aktaran cümleler kurabilir. 2-3 sözcüklü ifadeler kullanır, nesneleri isimleriyle ister, her ay sözcük dağarcığı 10-20 sözcük kadar gelişir, iyelik eki kullanır, çevresi konuşmasını anlamaya başlar, ‘p,b,m,n,v,f,y,k,g,t,d’ seslerini kullanır, 2 yaşında anlaşılırlık %50-75 civarındadır. Aynı zamanda çocuklarda bu yaşlarda ek kullanımı artar, isim, fiil, sıfat gibi çeşitli katagorilerde sözcükleri anlar, sıralı komutları anlar, sözcükler arasındaki anlam farklılıklarını kavrayabilir (büyük-küçük,git-dur gibi).
2 yaşında önemlidir:
• 50 + sözcük anlamlı ve işlevsel kullanımı
• 2’li basit cümle yapıları (baba gel,mama ye vb) kullanımı
• Anlaşılırlığın yaklaşık %50 seviyelerinde olması
3 yaşında önemlidir:
• 100+ sözcük anlamlı ve işlevsel kullanması
• 2’li-3’lü cümle yapıları (özne-nesne-yüklem) kullanması
• Anlaşılırlığın yaklaşık %75 seviyelerinde olması
Tüm bu kritik becerilerin ailelerce takibi mutlaka yapılmalıdır. Çocuğunuzun yaşına göre edinmesi gereken iletişim, dil ve konuşma becerilerinde herhangi bir gecikme ve/veya sorun olduğunu düşünüyorsanız mutlaka bir dil ve konuşma terapistine danışmalısınız. ‘Annesi/babası da geç konuştu, okula başlasın konuşur zaten, çocuğum biraz utangaç ondan konuşmuyor’ gibi düşünceler hem çocuğunuz için zaman kaybı olacak hem de konuşma gelişimi açısından risk faktörlerinin artmasına sebep olacaktır.
Saygılarımla.